BRAIN-COMPUTER INTERFACE (BCI)

BRAIN-COMPUTER INTERFACE (BCI)
Er. Chhungpuia Renthlei
Senior Technical Officer
NIELIT Aizawl

Artificial Intelligence (AI), Robotics leh Medical Science hmasawnna avangin Science fiction film-a kan hmuh á¹­hin mihring thluak leh computer direct a connect theihna BCI hi a tak takin kan hmu thuai dawn e. Tunah hian research leh hospital-a hman theih turin an buaipui mek.

BCI chu enge ni?
BCI chu computer leh khawl dangte mihring thluak signal hmanga thunun theihna a ni. A tum ber chu mihring thluak leh khawl (computer/ Robot/ electronic hmanraw hrang hrang) direct thlunzawm theihna (communication system) siam a ni. BCI hi chi thum a awm. 1. Non-invasive BCI: Inzai ngailova EEG headset/sensor hmanga thluak signal lakna. 2. Semi-invasive BCI: Thluak chung lamah electrode dah a ni. 3. Invasive BCI: Thluak ah electrode phum (implant) a ngai. Signal fiah ber mahse, thluak zai a ngaih vangin surgery risk a sang hle. Tunlai medical research tam takah invasive leh semi-invasive technology hi paralysis leh severe neurological disease nei tan an hmang ber.

A hnathawh dan:
Kan taksa bung hrang hrang ten hna an thawh dawnin kan thluak hian electric signal a siam a, a thawn chhuak thin. A dawngtu turin a lo dawn veleh signal milin hna a lo thawk nghal vat thin. Entirnan, ke zungpui tiche duh ta ila, kan thluakin ke zungpui chet tirna tur signal a siam a, ke zungpuiah a thawn ang. Ke zungpuiin a lo dawn veleh signal milin a lo che mai ang. Hetiang hian chawl lovin englai pawhin kan thluak hian signal hrang hrang a siam a, taksa peng hrang hrangah a thawn chhuak reng thin.

BCI chuan kan thluakin signal a siam hi a la chhuak ang. Signal tangkailo a paih vek anga, computer a thawn theih turin signal a tichak(Amplify) ang. Computer in a lo dawn veleh Artificial Intelligence (AI) Deep Learning algorithm hmangin signal awmzia a zirchiang anga, computer hriatthiam theih turin signal pattern a siam ang. Computer command/ instruction ah a letling vek anga, heng instruction te hi khawl thunun nan a hmang ang. Tichuan, Kan thluakin kan kut ke a thununna signal chu khawl dang thunun nan computer chuan a lo hmang thei dawn anih chu.

Entirna: Kut zeng pakhat chu Kut lem (Robotic Arm) an vuah sak a. A bula lehkhabu chu dahsawn a tum ta a. A thluakah electric signal a in siam a. He signal hi EEG headset chuan a lo lakhawm a. Singal hi a chak loh em avangin Amplifier chuan signal chakna a tipung a. Signal Acquisition Device chuan amplified signal chu a thlifim a, mamawh chauh a lakchhuak hnuah computer ah a thawn a. Computer chuan BCI Control Software (AI / Machine Learning Software) hmanga uluk taka a lo zirchian hnuah lehkhabu dahsawn tumna signal a ni tih a hre thei a. signal pattern a siam a. Kut lem (Robotic Arm) software hriatthiam theih turin thupek (Command) a siam leh a. He thupek hi Kut lem hnenah a thawn ta a. Kut lem chuan signal a dawn rualin a bula lehkhabu chu dahsawn thei ta a ni.

BCI technology hi 1875-a British scientist Richard Caton-an ran thluaka electric activity a hmuhchhuahna atanga rawn in á¹­an a ni. 1924-ah Germany psychiatrist Hans Berger-an Electroencephalography (EEG) a siam leh a, mihring thluak electric signal chhiar theihna kawng a rawn in hawng ta a. "Brain-Computer Interface" tih hming hi 1973-a Professor Jacques Vidal (University of California, Los Angeles – UCLA)-in a phuah a ni. Kum 1990 hnu lamah research a chak zual a, 2016-ah Elon Musk-in Neuralink company a din a. Tunah hian Neuralink bakah Synchron, Precision Neuroscience, Paradromics leh Blackrock Neurotech company-te pawhin BCI research leh mihring clinical trial an kalpui mek.

A hmanna:
BCI hmanna pawimawh ber chu medical rehabilitation a ni. Paralysis, stroke, ALS (Amyotrophic Lateral Sclerosis), spinal cord injury leh Locked-in Syndrome nei mite tan computer control, robotic kut chet tir leh communication siam theihna a pe thei. Mi thenkhat chuan brain signal hmangin email an ziak thei tawh a, Mouse cursor an sawn thei a, smart device pawh an control thei. Research thenkhat chuan AI hmangin brain signal atanga speech restoration, a aw ang deuhva tawngkam siam dan pawh an zir chiang mek.Tawng theilo tam tak nun a tihdanglam theih beiseina a pe. Medical bakah BCI hi robotics, engineering, education leh gaming ah te, factory robot control, rehabilitation training leh assistive technology lamah pawh a tangkai hle.

BCI hmasawnna hi AI tel lovin a tihlawhtling theih lo. AI-in brain signal pattern a zir a, signal a thliar hrang a, miin a tih tum chu computer command-ah a lo let a. Machine Learning leh Deep Learning hmasawnna avangin signal hriat dik theihna a sang zel a, BCI system pawh a rinthlak chho zel ta. ni..Mahse, Tunah hian a hmachhawnna tur tam tak a la awm. Brain surgery risk, infection, cost sang, brain data privacy, cybersecurity leh ethics hi uluk taka zir chian a la tul. Brain signal hi mi mal data pawimawh ber zinga mi a nih avangin, tunge neitu? Engtin nge humhim a nih ang? tihte hi scientist, doctor leh sorkar hrang hrangin an ngaihtuah mek.

Tun dinhmunah BCI hi mi zawng zawng tan hman theih a la ni lo. Hospital leh research centre-ah clinical trial atan hman a la ni hrih. AI leh biomedical engineering hmasawnna a chak em avangin rehabilitation, prosthetic limb control, communication leh assistive technology ah hman theih thuai tura beisei a ni. India-ah IIT, IISc, AIIMS leh research institute hrang hrangte chuan neurotechnology leh AI research an kalpui mek. BCI hi tunah a takin hman theih hrih loh mahse,  rehabilitation centre, engineering college leh medical institution-ah a hman a la ni ngei dawn.




Post a Comment

0 Comments